Rugklachten

Overbelasting, stress of inactiviteit

Rugklachten ontstaan vaak door overbelasting, stress of juist te weinig beweging. Kijk daarom eens terug naar de afgelopen weken: is er meer (of juist minder) belasting geweest dan normaal? Bij de meeste mensen nemen de klachten binnen enkele dagen tot een paar weken vanzelf weer af. Houden de klachten langer aan, of nemen ze toe? Maak dan gerust een afspraak voor een onderzoek en behandeling op maat. Hoewel de meeste rugklachten geen duidelijke, specifieke oorzaak hebben, zijn er ook een aantal veelvoorkomende aandoeningen van de wervelkolom en rug die wel goed te herkennen zijn:

Veelvoorkomende klachten zijn:

• Hernia of lumbaal radiculair syndroom
• Spit of lumbago (spierklachten)
• Artrose van de wervelkolom (facetgewrichten)
• Klachten aan de tussenwervelschijf
• Spierklachten, zoals triggerpoints of verhoogde spierspanning

Spit of lumbago (spierklachten)

Bij “spit” is er sprake van plotselinge, scherpe pijn in de lage rugregio die kan optreden bij het maken van een beweging zoals bukken en tillen. De pijn kan een gevolg zijn van hoge spierspanning of een spierverrekking. De klachten kunnen enkele dagen aanhouden en zullen daarna langzaam verbeteren. De snelheid van herstel is afhankelijk van de mobiliteit van de lage rug en het bekken, leeftijd en de dagelijkse belasting van de rug.

Symptomen die vaak voorkomen:

• Scherpe, stekende pijn bij specifieke bewegingen
• Uitstraling naar de bil of het bovenbeen
• Zeurende pijn in rust
• Stijf gevoel in de lage rug
• Moeite met bukken en rechtop komen of staan
• Pijnscheuten bij hoesten, niezen of diep ademhalen

Belangrijk: rustig in beweging blijven werkt vaak pijndempend, ook al voelt dat in eerste instantie tegenstrijdig. Denk aan wandelen, traplopen of lichte oefeningen. Langdurige rust of bedrust wordt afgeraden, omdat dit het herstel juist kan vertragen. Naarmate iemand (rustig) meer beweegt, ontspant het lichaam en blijkt bewegen weer mogelijk zonder de heftige pijn.

Behandelmethoden

• Advies ten aanzien van belasting en belastbaarheid
• Oefeningen voor kracht/stabiliteit van de rugspieren en rekken van de spieren
• Mobilisatietechnieken voor verbetering van de mobiliteit van de lage rug
• Detonisatietechnieken zoals dry needling kunnen in sommige gevallen helpen

Hernia

Onze rug is opgebouwd uit wervels en tussen elke wervel ligt een tussenwervelschijf. De tussenwervelschijf is opgebouwd uit een harde ring van vezels met een zachte kern van binnen. Wanneer deze buitenste laag van vezels op een plek niet sterk genoeg is, kan het gebeuren dat de zachte kern op deze plek uitstulpt en tegen de zenuwbaan aanduwt. Dit geeft uitstralende klachten in het verlengde van deze zenuw en kan bijvoorbeeld tintelingen in de tenen geven.

Symptomen die vaak voorkomen:

• Scherpe, schietende pijn bij bepaalde bewegingen of bij hoesten, niezen en persen (drukverhogende momenten)
• Uitstralende klachten in één been, zoals tintelingen, een doof gevoel of een branderig gevoel (radiculaire pijn)
• Krachtverlies in het been, bijvoorbeeld bij het optillen van de voet (klapvoet) of afwikkelen van de tenen
• Verminderde of afwezige reflexen aan de aangedane zijde

Behandelmethoden

Conservatief, zonder operatie
De meeste hernia’s herstellen vanzelf binnen enkele maanden tot een jaar, doordat het lichaam het uitpuilende schrijfmateriaal geleidelijk afbreekt en vanzelf zal gaan opruimen. Conservatieve behandeling is daarom bij het merendeel van de patiënten de eerste keuze en bestaat uit:

• Versterking van de rug-, buik- en beenspieren
• Vergroten van de stabiliteit van bekken en lage rug
• Oefeningen gericht op mobiliteit van de wervelkolom en het zenuwstelsel (bijv. neurodynamische oefeningen)
• Advies over belasting en belastbaarheid, vooral dat bewegen binnen de pijngrens erg belangrijk is; langdurige bedrust wordt afgeraden omdat dit het herstel juist kan vertragen.
• Eventueel pijnstilling in overleg met de huisarts

Operatief
Een operatie wordt overwogen wanneer conservatieve behandeling onvoldoende resultaat geeft, bij progressief krachtsverlies, of direct bij een cauda-equina syndroom (spoedindicatie). Na de operatie wordt samen met de fysio op geleide van pijn gewerkt aan opbouw van kracht, mobiliteit en stabiliteit, met begeleiding en advies gedurende het hele revalidatietraject.

Instabiliteit

Wanneer de kleine spiertjes langs je wervelkolom onvoldoende functioneren, kan dit leiden tot een toename van spierspanning van de grote uitvoerende spieren. Op langere termijn kan dit leiden tot pijn, spierzwakte en beperking in mobiliteit. Dit kan ontstaan door degeneratieve veranderingen aan de wervelkolom, afname van spierkracht of weinig controle van de fijne bewegingen in de rug.

Symptomen die vaak voorkomen:

• Pijnklachten in de rug
• Mobiliteit veranderingen
• Coördinatieproblemen

Behandelmethoden

• Krachtoefeningen
• Verbetering van balans
• Houdingscorrectie en bewustwording van de stand van de wervelkolom
• Training van de coördinatie van de rug

Extra tip bij rugklachten

Rugklachten worden vaak versterkt door een matras dat onvoldoende ondersteuning biedt. Wil je hier iets aan doen? Neem dan eens een kijkje bij Geertsema Slaapcomfort, beddenspecialist in Winsum, Groningen. Zij kunnen je helpen bij het vinden van een matras dat past bij jouw lichaam.